Suszec
Pow. 37 km2, ok. 4130 mieszkańców. Wioska, licząca u zarania dwadzieścia kilka "siodłoczych" gospodarstw, powstała u schyłku XIII w. w ramach osadnictwa według wzorów niemieckiego prawa kolonizacyjnego. Jednocześnie z jej utworzeniem powstał kościół parafialny. W całym okresie feudalnym była własnością panów pszczyńskich. W wiekach XVIII - XIX istniała tu gorzelnia i browar, które już w XVIII stuleciu używały węgla kamiennego. Do poł. XIX w. w południowej części wsi znajdowała się duża książęca owczarnia. Od drugiej połowy XVIII do pocz. XX w. na przysiółku Sikowiec funkcjonowała rozległa cegielnia. Z tutejszej cegły wymurowane są najstarsze obiekty w okolicy. Znaczenie wsi wzrosło, gdy w 1938 roku przeprowadzono przez nią linię kolejową Żory - Pszczyna oraz gdy na jej zachodnim obrzeżu otwarto w 1983 roku kopalnię węgla kamiennego "Krupiński". Daje ona zatrudnienie setkom osób z terenu Gminy. Niestety, na skutek jej działania Suszec ponosi również straty spowodowane szkodami górniczymi. W południowej podleśnej części wsi, nad sięgającym czasów średniowiecza dużym stawem Godziek, istnieje atrakcyjny ośrodek weekendowej rekreacji o nazwie "Gwaruś". Na przeciwległym krańcu Suszca, na tzw. Podlesiu, rodzina Szenderów posiada interesujące zbiory dawnych narzędzi wiejskich. We wsi istnieje Gminny Ośrodek Kultury. Spośród zabytków wymienić należy kościół farny, plebanię, budynek XVIII - wiecznego browaru, liczne krzyże i kapliczki przydrożne.

Kryry
Pow. 13, km2, ok. 1320 mieszkańców, wieś o skupionej zabudowie dwurzędowej. Kryry są wioską założoną w okresie kolonizacji ziemi pszczyńskiej na przełomie XIII i XIV wieku. W chwili założenia były tu 24 gospodarstwa siodłocze oraz folwark wolnego sołtysa i karczma. Przez wieś prowadziło odgałęzienie szlaku Kraków - Pszczyna - Racibórz - Wrocław. Obok karczmy było myto drogowe. Ślady tego traktu, liczące dziś w sumie 3 km, miejscowi do tej pory zwą "Wielóm Drógóm". W pierwszej poł. XIX w. ludność zbudowała własny kościółek i budynek szkolny. Erygowanie kryrskiej parafii nastąpiło jednak dopiero po stu latach. W 1994 r. oddano tu do użytku nowy obszerny obiekt szkolny, w którym mieści się podstawówka i gimnazjum. Już w XIX w. wioska zasłynęła z czytelnictwa. Upowszechniał je miejscowy bibliofil i introligator Wawrzyniec Sinka. Za jego zachętą bracia Garusowie u schyłku XIX w. zorganizowali we wsi polską bibliotekę wiejską, jedną z pierwszych na Górnym Śląsku. Kilka lat wcześniej, na początku lat siedemdziesiątych ubiegłego stulecia, Karol Miarka pomógł tutejszym światłym gospodarzom założyć sklep spółdzielczy, tzw. Konsum. Była to pierwsza tego rodzaju placówka na ziemi pszczyńskiej i jedna z pierwszych na Śląsku. Po kilkuletniej owocnej działalności została, jako "niebezpieczne siedlisko polskości", zlikwidowana przez władze pruskie. W połowie XIX stulecia, po uwłaszczeniu chłopów, książę pszczyński zbudował na swych kryrskich polach wzorowy folwark, który nazwano Heinrichshofem. Dziś majątek ten jest podupadły i znajduje się w rękach prywatnego dzierżawcy. Do zabytków zalicza się kościółek parafialny, część zabudowy miejscowego folwarku, krzyże przydrożne i kapliczki.

Mizerów
Pow. 7,5 km2, ok. 1330 mieszkańców, wieś o zabudowie dwurzędowej. Teren obecnego Mizerowa pierwotnie był składową Kryr. Wraz z tutejszym rycerskim folwarkiem i kilkoma gospodarstwami chłopskimi oderwał się w XVI w. od tej miejscowości i dał początek nowej wioseczce o nazwie Mizerów. W XVIII stuleciu książę pszczyński kupił owe dobra i w tutejszym dworze, od nowa przez niego zbudowanym z miejscowej cegły, umieścił siedzibę klucza swych rozległych zachodnio pszczyńskich dóbr. To tu rozgrywały się finalne wydarzenia buntów i groźnego w 1811 r. powstania chłopów pańszczyźnianych na ziemi pszczyńskiej. W tutejszym majątku istniał browar i duża gorzelnia, która funkcjonowała do 1945 r. Po II wojnie światowej 3/4 areału przydzielono w ramach parcelacji okolicznym chłopom. Z pozostałej części, na bazie dotychczasowych zabudowań, utworzono PGR. Dziś owo gospodarstwo użytkuje prywatny dzierżawca. Tutejsza sześcioklasowa podstawówka mieści się w obszernym nowoczesnym budynku szkolnym. Mizerów, jako jedno z czterech sołectw pszczyńskich, nie posiada własnego kościoła parafialnego. W okresie ostatnich czterdziestu lat liczba domów mieszkalnych oraz mieszkańców wzrosła w tej wsi dwukrotnie. W rejestrze zabytków ujęto niektóre tutejsze dworskie budynki, w tym dwuwiekowy gmach d. zarządu klucza.

Radostowice
Pow. 4,4 km2, ok. 1460 mieszkańców, zabudowa rozproszona. Wioska powstała w XIV w. W 1938 r. przez jej północny skraj poprowadzono linię kolejową Żory - Pszczyna i uruchomiono przystanek kolejowy. Od roku 1886 posiada własną szkołę. Nowy obszerny gmach szkolny oddano tu do użytku w 1990 r. Mieści się w nim podstawówka i gimnazjum. W 1985 zbudowano katolicki kościół i erygowano parafię.

Kobielice
Pow. 9 km2, ok. 1130 mieszkańców, zabudowa rozproszona. Wioska powstała prawdopodobnie na początku XV w. Wcześniej istniała tu już niewielka osada, ale w XV stuleciu została zniszczona. Przeważały tu drobne gospodarstwa zagrodnicze oraz chałupnicze i dlatego tutejsi mieszkańcy nie opływali w dostatki. Pewna ich część "dorabiała sobie" pracując w przyległych do wsi książęcych lasach, inni od XIX w. szukali pracy w górnośląskich kopalniach oraz zakładach przemysłowych. Wioska posiada zabudowę rozproszoną. Szkoła podstawowa powstała tu w 1869 r. Wybudowanie kościoła katolickiego nastąpiło w latach 1985 - 1986, zaś decyzja o erygowaniu parafii katolickiej zapadła trzy lata później. Przed kilku laty oddano do użytku nowy obszerny i nowoczesny gmach szkolny. Pobierają w nim naukę uczniowie tutejszej sześcioklasowej podstawówki. Przez krótki czas (1901 - 1939) przy granicy z Radostowicami funkcjonowała ewangelicka szkoła podstawowa. Obecnie mieści się tu wiejski ośrodek zdrowia.

Rudziczka
Pow. 4,6 km2, ok. 990 mieszkańców. Jest to najmłodsza i najmniejsza wioska w Gminie. Powstała w końcu XVI w., kiedy to pszczyńscy baronowie przystąpili do rozbudowy sieci folwarków pańszczyźnianych. Posiada gleby piaszczyste, najsłabsze w okolicy. Przez dwa pierwsze wieki oprócz folwarku istniało tu tylko kilka gospodarstw chłopów pańszczyźnianych. U schyłku XVIII stulecia, w okresie kolonizacji fryderycjańskiej, właściciel tutejszych dóbr rycerskich powiększył wioskę o kolonię kilkunastu gospodarstw zagrodniczych. Własną szkołę miejscowość otrzymała dopiero w 1907 roku. Dziś znajduje się tu obszerny nowoczesny gmach szkolny, w którym istnieje sześcioklasowa szkoła podstawowa. W 1983 r. zakończono budowę kościoła katolickiego. W tym samym roku erygowano tu parafię. Ostatnimi właścicielami tutejszego majątku rycerskiego była rodzina Napieralskich. Red. Adam Napieralski (1861 - 1928), był na przełomie XIX i XX w. znanym działaczem narodowym i publicystą na Śląsku. Zabytkowa rezydencja Napieralskich stanowi dziś własność kopalni węgla kamiennego "Krupiński" i wymaga poważnych prac konserwatorskich. Rudziczka jest bardzo schludną wioską. Znajduje się jednak na terenie, pod którym prowadzona jest intensywna eksploatacja węgla kamiennego, przez co jej zabudowa narażona jest na szkody górnicze.